Roleta zewnętrzna, screen ZIP czy żaluzja fasadowa pracują w zupełnie innych warunkach niż plisa w sypialni. Mimo to producenci osłon coraz częściej poszukują jednego dostawcy automatyki, który będzie w stanie obsłużyć całe ich portfolio. W drugiej części cyklu poświęconego A-OK Motors Poland przyglądamy się napędom A-OK przeznaczonym do osłon zewnętrznych i wewnętrznych oraz sprawdzamy, jakie technologie i funkcje mają dziś największe znaczenie przy wyborze konkretnego rozwiązania.
Dwa światy, dwa zestawy wymagań
Na zewnątrz liczą się przede wszystkim moment obrotowy, odporność na warunki atmosferyczne i bezpieczeństwo pracy. Pancerz rolety ma swoją masę, wiatr zwiększa obciążenie, a dolna listwa może przymarznąć do parapetu. W przypadku osłon wewnętrznych priorytety są inne – znaczenie mają przede wszystkim cicha praca, kompaktowe wymiary oraz możliwość montażu bez konieczności doprowadzania zasilania. Napęd w sypialni, który jest wyraźnie słyszalny podczas porannego otwierania osłony, może obniżać komfort użytkowania, nawet jeśli pod względem technicznym działa bez zarzutu.
Portfolio A-OK zostało zaprojektowane z uwzględnieniem tych różnic. Obejmuje osobne serie napędów przeznaczone do osłon zewnętrznych i wewnętrznych, a jednocześnie wykorzystuje wspólną warstwę technologii smart home. Dla producenta osłon oznacza to możliwość korzystania z jednej platformy technologicznej w przypadku obu grup produktów, przy zachowaniu rozwiązań dopasowanych do ich specyfiki.
Osłony zewnętrzne: rolety i ZIP Screeny
Podstawę oferty stanowią elektroniczne napędy o średnicy 45 mm, dostępne w wersjach przeznaczonych do rolet (seria AM45 R, a także AM35 R do mniejszych nawojów) oraz screenów ZIP (seria AM45 ZS). W zależności od wariantu oferują moment obrotowy 10, 20 lub 30 Nm i prędkość obrotową 17 obr./min. Niższa prędkość przekłada się na spokojniejszą i cichszą pracę, co ma szczególne znaczenie w przypadku dużych i ciężkich osłon.
O przewadze elektronicznej kontroli momentu obrotowego nad klasycznymi rozwiązaniami mechanicznymi decydują przede wszystkim funkcje zwiększające bezpieczeństwo i komfort użytkowania:
- Wykrywanie przeszkód z regulacją czułości – dostępnych jest pięć poziomów czułości, które można dopasować do konstrukcji i specyfiki osłony.
- Ochrona przed zamarzaniem – zabezpieczenie działa podczas ruchu rolety w górę, gdy jej dolna listwa przymarznie do parapetu. W polskich warunkach klimatycznych nie jest to wyłącznie funkcja awaryjna – oblodzenie osłon może występować np. podczas gołoledzi.
- Automatyczna korekta położeń krańcowych – napęd weryfikuje i koryguje ustawienia co 100 cykli pracy, oferując trzy tryby konfiguracji.
- Automatyczna zmiana kierunku pracy – jeśli podczas montażu zostanie ustawiony niewłaściwy kierunek ruchu, napęd może automatycznie go skorygować.
- Miękki start i stop oraz luzowanie pancerza – płynne rozpoczynanie i kończenie ruchu ogranicza obciążenia napędu i osłony, a jednocześnie pomaga zmniejszyć poziom hałasu.
Dla instalatora najważniejszy jest jednak praktyczny efekt połączenia tych funkcji. Elektroniczne położenia krańcowe i cykliczna kalibracja pozwalają utrzymać precyzję pracy osłony także po setkach cykli, a nie tylko w początkowym okresie użytkowania. Z kolei automatyczna korekta kierunku oraz trzy tryby ustawiania upraszczają konfigurację napędu i skracają czas potrzebny na jego uruchomienie na miejscu montażu.
Zasilanie: sieciowe, akumulatorowe, solarne
W ofercie dostępne są trzy warianty zasilania, a wybór między nimi rzadko wynika wyłącznie z preferencji. Znacznie częściej decyduje o nim etap inwestycji – czy budynek jest dopiero projektowany i powstaje od podstaw, czy już istnieje i wymaga modernizacji. Wersje radiowe są dziś standardem w wielu zastosowaniach, natomiast modele przewodowe (WT) dobrze sprawdzają się w nowych realizacjach, w których inwestorzy planują przewodową automatykę budynkową. Z kolei warianty akumulatorowo-solarne pozwalają zautomatyzować istniejące osłony bez konieczności doprowadzania zasilania 230 V. Przykładem jest napęd roletowy AM45 R-ES-E-Z z wbudowanym akumulatorem litowo-jonowym o pojemności 6200 mAh i momentem obrotowym 20 Nm.
Zastosowanie wbudowanego akumulatora daje również większą swobodę przy projektowaniu zabudowy, m.in. dzięki możliwości zastosowania mniejszych skrzynek. Poziom naładowania można sprawdzić w aplikacji, a sam napęd informuje o konieczności doładowania. Gdy poziom energii jest niski, przechodzi w tryb pracy krokowej, dzięki czemu użytkownik otrzymuje sygnał ostrzegawczy, zanim osłona całkowicie przestanie działać. Pozwala to ograniczyć ryzyko typowego zgłoszenia serwisowego: „roleta się zatrzymała”.
To właśnie ten segment rozwiązań ma dziś duże znaczenie przy modernizacji istniejących budynków. W przypadku obiektu, który już funkcjonuje, możliwość zastosowania napędu solarnego może zdecydować o tym, czy inwestor wybierze wariant „zrobimy to przy remoncie”, czy raczej „zrobimy to w tym tygodniu”.
Osłony wewnętrzne: cisza jako parametr techniczny
W segmencie osłon wewnętrznych A-OK oferuje napędy o średnicach od 15 do 35 mm, przeznaczone m.in. do rolet materiałowych, rolet dzień-noc, rolet rzymskich, plis oraz żaluzji drewnianych i aluminiowych. Jednym z kluczowych parametrów jest poziom hałasu – w serii AM35 deklarowany na poziomie poniżej 42 dB. Producent traktuje jednak cichą pracę jako cechę całego rozwiązania, a nie wyłącznie samego napędu.
Dlatego oferta obejmuje również dedykowane akcesoria ograniczające przenoszenie drgań i hałasu, takie jak ciche gumowe uchwyty, zwijacze oraz łożyskowane kapsle współpracujące z napędem AM35. Ma to znaczenie, ponieważ w przypadku osłon wewnętrznych dźwięk może być wzmacniany przez całą konstrukcję, a nie tylko przez pracujący mechanizm. Dla użytkowników, dla których cisza jest szczególnie istotna, dostępna jest również dedykowana seria napędów o poziomie hałasu poniżej 30 dB.
W przypadku osłon wewnętrznych szczególne znaczenie mają cicha praca napędu, kompaktowe wymiary oraz elastyczne możliwości zasilania i sterowania. Fot.: A-OK
Istotnym elementem oferty są także warianty zasilania, które odpowiadają na częsty problem związany z automatyzacją osłon podczas modernizacji wnętrz. Napęd AM35 ES-E-Z o momencie obrotowym 6 Nm i prędkości 18 obr./min jest wyposażony w akumulator litowo-jonowy o pojemności 3000 mAh, ładowany przez USB-C. Dzięki temu nie wymaga prowadzenia przewodów zasilających w ścianie. Rozwiązanie uwzględnia również potrzeby producentów i dystrybutorów osłon. Przełącznik zasilania pozwala odłączyć pobór energii na czas transportu i magazynowania, wydłużając okres przechowywania napędu nawet do 1,5 roku.
Uzupełnieniem oferty są centralne napędy serii AM24, przeznaczone do plis i żaluzji, a także rozwiązania all-in-one AM35 do rolet i żaluzji. W tej grupie dostępne są również warianty wykorzystujące komunikację Wi-Fi, Zigbee oraz RS485, co pozwala dopasować sposób sterowania do konkretnej instalacji i wymagań systemu automatyki.
Technologie sterowania: od pilota do Matter
To właśnie w obszarze komunikacji i integracji w ostatnich latach zaszły największe zmiany. Dla producenta osłon wybór odpowiedniego standardu ma przy tym długofalowe konsekwencje – wpływa nie tylko na sposób sterowania, ale również na możliwości późniejszej rozbudowy całego systemu.
Radio 433 MHz pozostaje rozwiązaniem stosowanym przede wszystkim w osłonach wewnętrznych i karniszach. To sprawdzony i ekonomiczny standard, który dobrze sprawdza się tam, gdzie wystarczająca jest komunikacja jednokierunkowa. Z kolei częstotliwość 868 MHz znajduje zastosowanie w osłonach zewnętrznych, gdzie większe znaczenie mają zasięg sygnału oraz jego zdolność do przenikania przez przegrody budowlane.
Pilot umożliwia wygodne sterowanie osłonami, a w przypadku rozwiązań dwukierunkowych także kontrolę ich aktualnego położenia i statusu. Fot.: A-OK
Jednym z filarów oferty smart home A-OK jest Zigbee 3.0, a producent rozwija również rozwiązania zgodne ze standardem Matter. W przypadku Zigbee istotne znaczenie ma topologia mesh, w której urządzenia mogą przekazywać sygnał między sobą. Dzięki temu komunikacja może zostać utrzymana nawet w przypadku przerwania połączenia na jednej z tras. Standard charakteryzuje się również niskim poborem energii, szyfrowaną transmisją i otwartym modelem rozwoju, co ułatwia tworzenie systemu złożonego z urządzeń różnych producentów.
Z punktu widzenia użytkownika szczególnie istotna jest komunikacja dwukierunkowa. Aplikacja może nie tylko wysłać polecenie do napędu, ale również odczytać jego aktualny status i położenie osłony. Użytkownik otrzymuje więc informację o rzeczywistym stanie urządzenia, a nie jedynie potwierdzenie wysłania komendy.
Napędy A-OK współpracują z aplikacją Tuya Smart, która umożliwia zarządzanie osłonami oraz innymi kompatybilnymi urządzeniami w ramach jednego środowiska. System może być również integrowany z popularnymi platformami sterowania głosowego, takimi jak Google Home i Amazon Alexa. W zależności od zastosowanego standardu komunikacji dostępne są cztery centrale: AC520-02 dla 433 MHz, AC526 z Zigbee 3.0, AC527 obsługująca Zigbee 3.0 i Matter oraz moduł Wi-Fi AC530-06-W.
W przypadku instalacji przewodowych oraz integracji z systemami automatyki budynkowej istotną rolę odgrywa natomiast komunikacja RS485, dostępna w wybranych napędach. Uzupełnieniem są warianty z obsługą KNX, które pozwalają połączyć lokalne sterowanie, np. za pomocą pilota, z integracją osłon z nadrzędnym systemem automatyki budynkowej. Dzięki temu użytkownik zachowuje możliwość ręcznego sterowania, a jednocześnie może monitorować status osłon i zarządzać nimi z poziomu całego systemu.
Matter – status faktyczny
Warto wyraźnie rozdzielić obecne możliwości od planów rozwojowych, ponieważ wokół standardu Matter w branży wciąż pojawia się wiele nieprecyzyjnych informacji. A-OK jest członkiem Connectivity Standards Alliance, organizacji odpowiedzialnej za rozwój standardów łączności wykorzystywanych w rozwiązaniach smart home. Prace nad wdrożeniem Matter w ofercie A-OK są prowadzone, a centralka AC527 już obsługuje ten standard. Dostępny jest również napęd zgodny z Matter, który można zamówić.
Dla producenta osłon planującego rozwój portfolio na kolejne sezony oznacza to przede wszystkim jasny kierunek rozwoju. A-OK równolegle rozwija komunikację opartą na Zigbee 3.0 oraz rozwiązania zapewniające interoperacyjność poprzez Matter. Co istotne, wdrożenie kolejnego standardu nie musi oznaczać konieczności wymiany całej istniejącej instalacji.
Jedna platforma, wiele możliwości dla producenta osłon
Jedna platforma technologiczna dla osłon zewnętrznych i wewnętrznych może uprościć jednocześnie kilka obszarów działalności producenta. Dotyczy to m.in. szkolenia zespołów montażowych, zarządzania magazynem oraz komunikacji z klientem końcowym. Zamiast wyjaśniać, dlaczego roleta i plisa wymagają różnych systemów sterowania czy aplikacji, producent może zaoferować rozwiązania oparte na wspólnym środowisku.
Znaczenie mają również kwestie organizacyjne i techniczne, o których pisaliśmy w pierwszej części cyklu. A-OK Motors Poland dysponuje magazynem w Błoniu pod Warszawą, oferuje wsparcie techniczne obejmujące m.in. testowanie i konfigurację rozwiązań oraz współpracuje z producentami w modelu OEM, umożliwiając dopasowanie wybranych rozwiązań do ich potrzeb.
Zespół A-OK Motors Poland pracuje przede wszystkim w terenie. W praktyce oznacza to możliwość doboru napędu bezpośrednio do konkretnej konstrukcji i warunków jej montażu, zamiast opierania decyzji wyłącznie na tabelach parametrów.
W kolejnej części
Trzeci artykuł cyklu poświęcimy karniszom elektrycznym – kategorii, która na polskim rynku wciąż się rozwija, ale zyskuje coraz większe znaczenie. W tym segmencie szczególnie istotna jest cicha praca napędu, która w wielu zastosowaniach stanowi podstawowe kryterium wyboru. Coraz większe zainteresowanie rozwiązaniami tego typu obserwuje się również w sektorze hotelowym i na rynku apartamentowym.
00-113, Warszawa
tel.: 
