Do tej pory za kłopoty związane z otwarciem terminalu nr 2 na Okęciu media obarczały winą wykonawców przedsięwzięcia – konsorcjum budowlane Ferrovial Agroman, Budimex, Estudio Lamela. Ale czy to rzeczywiście ich wina?
Jednym z powodów opóźnień Terminalu nr 2 w Porcie Lotniczym im. Fryderyka Chopina w Warszawie jest merytoryczny problem z odbiorem obowiązkowego dźwiękowego systemu ostrzegawczego (DSO) alarmu przeciwpożarowego przez straż pożarną. Podczas odbioru obiektów z obowiązkowym DSO, do których zalicza się Terminal nr 2, nie można stwierdzić, czy system DSO działa poprawnie i czy parametry techniczne są zgodnie z wymaganiami, ponieważ nie wiadomo... jakie są wymagania. Po prostu nie ma przepisów prawnych definiujących w postaci parametrów technicznych, co oznacza sprawny system DSO.
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 kwietnia 2006r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz.U. 2006 nr 80 poz. 563) nakazuje dla ewakuacji w grupie obiektów wymienionych w rozporządzeniu, do których należy Terminal nr 2 na Okęciu, stosowanie rozgłaszania sygnałów ostrzegawczych i komunikatów głosowych poprzez dźwiękowy system ostrzegawczy. W tym rozporządzeniu czytamy, że warunki ewakuacji określają przepisy techniczno-budowlane. Przepisy techniczno-budowlane to Rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie opracowywane przez ministerstwo odpowiedzialne za budownictwo (aktualnie Ministerstwo Budownictwa, wcześniej Ministerstwo Infrastruktury). Niestety ani w istniejącym akcie prawnym z dnia 12 kwietnia 2002 r. (Dz.U. Nr 75 poz. 690) wraz z późniejszą nowelizacją w roku 2004 w sprawie warunków technicznych, ani w proponowanej w tym roku nowelizacji rozporządzenia nie ma jakiejkolwiek wzmianki o parametrach technicznych dotyczących funkcjonowania DSO dla ewakuacji osób z budynku. Brak warunków technicznych zapisanych w przepisach techniczno-budowlanych tworzy chaos w pracach projektowych, niejednoznaczność co do technicznych wymagań zawartości projektu budowlanego, różnorodność interpretacji i problemy z odbiorem obiektów. Sytuacja nieokreśloności może skutkować realizacją obiektów, w których powyższe systemy nie spełnią swoich zadań narażając ludzi na zagrożenie życia.
Podstawę skuteczności dźwiękowych systemów ostrzegawczych stanowi zrozumiałość komunikatów ewakuacyjnych, na którą wpływają nie tylko urządzenia, ale również architektura, czy materiały wystroju wnętrza. Przy braku określenia warunków technicznych nie wiadomo, jak należy analizować wpływ rożnych czynników na zrozumiałość komend alarmu słownego. W nowo projektowanych budynkach, do których zaliczają się hotele, szpitale, budynki administracji i centra handlowe, niezrozumiałe komendy o drodze ewakuacji spowodują panikę. Chaos i brak komunikacji ratowników z osobami przebywającymi w obiekcie zapewne zwiększy liczbę ofiar pożaru lub nie pozwoli odpowiednio szybko dokonać ewakuacji np. przed wybuchem bomby.
Terminal nr 2 uzyskał pozwolenie na budowę w oparciu o dokumentację, która spełniała ówczesne wymagania warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, lecz nie było w nich wzmianki o warunkach technicznych dla DSO. Powstanie aktu prawnego określającego warunki techniczne funkcjonowania DSO w nowelizacji prawa budowlanego będzie wymagało analizy zarówno dokumentacji jak i obiektu Terminalu nr 2 pod kątem sprawdzenia, czy projekt budowlany zatwierdzony do realizacji jest zgodny z nowym prawem i czy obiekt nie wymaga przebudowy, jeśli wymaga, to jak wielkie będą koszty dokonania adaptacji istniejącego obiektu do nowych wymagań prawnych. Dopiero nowelizacja rozporządzenia określającego warunki techniczne stworzy podstawę do odbioru obiektu przez uprawnione służby straży pożarnej.
15 stycznia 2007r. na stronach internetowych Ministerstwa Budownictwa ukazał się projekt nowelizacji warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, jednak nie określa on warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać dźwiękowe systemy ostrzegawcze alarmu przeciwpożarowego. Do dnia dzisiejszego nie opracowano i nie opublikowano nowelizacji tychże warunków technicznych. Od roku 2001 istnieje w polskiej wersji językowej norma PN-EN 60849:2001 Dźwiękowe systemy ostrzegawcze, lecz nie została ona przywołana w rozporządzeniach jako wiedza techniczna o systemach DSO, dlatego nie stanowi ona prawa i nie jest obowiązkowa do stosowania. Można wprost powiedzieć, że dopóki Ministerstwo Budownictwa nie opracuje i nie opublikuje w rozporządzeniu warunków technicznych dla dźwiękowych systemów ostrzegawczych alarmu przeciwpożarowego, dopóty nie istnieje podstawa prawna dokonania prawidłowego odbioru Terminalu nr 2 na Okęciu w tym zakresie. Zatem należy spokojnie czekać na działanie Polskiego Rządu, a w szczególności Ministerstwa Budownictwa.
Podsumowując można powiedzieć, że lepiej jest, aby Terminal nr 2 nie funkcjonował, a ludzie nie stracili życia w obiekcie z powodu opieszałości Rządu. Ludzkie życie nie jest ceną, jaką należy zapłacić za opracowanie prawa, którego przestrzegania wymaga się od obywateli.
OpracowałJacek DanielewskiFABRYKA CISZYwww.akustyka.pl
